Bronnen van de Antwerpse geschiedenis

Website: Een historische site met algemene en specifieke kenmerken

Hieronder staat het overzicht van alle gebruikte citaten uit deze bron. Om meer te weten te komen over de andere bronnen voor één gebeurtenis, kan je op de naam naast het blauwe icoon klikken.

Uitgeverij: KU Leuven

Website: http://www.kuleuven.be/VFT/Excursies/Antwerpen/vooraf.htm

Citaten

Net als vele Europese steden kende Antwerpen een enorme groei in de 19e eeuw. Maar de basis van de toenmalige economie was de landbouw en deze kon de bevolkingsgroei niet opvangen zodat een groot deel van de bevolking in de armoede terecht kwam en in grote getale moest migreren naar de stedelijk-industriële gebieden en zelfs naar het buitenland. De industrialisatie in de steden heeft heel wat plattelanders aangetrokken en de steden doen aangroeien met een zogenaamd industrieel proletariaat.

Dit alles leidde tot een enorme druk op de woningmarkt die nog werd versterkt door de octrooirechten die geldden tot 1860. Zo moest er een belasting worden betaald op voedingswaren van buiten de stad zodanig dat er weinig of geen tuinbouwgronden in de stad werden opgeofferd aan bebouwing. Dit had tot gevolg dat de inwijkelingen werden ondergebracht in meergezinswoningen (vaak tot in het absurde opgedeelde herenwoningen) of in zogenaamde beluiken. Hoewel erg klein (vaak minder dan 30 vierkante meter) waren, individueel beschouwd, de beluikenhuisjes waarschijnlijk weinig slechter dan de behuizing die de immigranten op het platteland hadden achtergelaten. Het grote verschil tussen beide lag in de verschillende bebouwingsdichtheid wat problemen veroorzaakte als opstapeling van vuil, gebrek aan privacy, gebrek aan voldoende lichtinval en rechtstreekse verluchting.

De gevolgen hiervan lieten niet lang op zich wachten. Vooral de opeenvolgende cholera-epidemieën van 1832 tot 1866 maakten veel slachtoffers. De sterfte door cholera trof alle lagen van de bevolking en alle zones van de stad maar het was duidelijk dat de meeste slachtoffers vielen bij de arme bevolking in de gordel rond het eigenlijke centrum, m.n. de rand waar de gangen het talrijkst waren. Dat ook bij de hogere klasse sterfgavallen voorkwamen bracht deze laatse in beweging en wel door 1) de stad en vooral de centrale stad te willen "schoonvegen" en door 2) zelf de stad verlaten en zich op veiliger afstand van de ziektehaarden te vestigen. Het succes van de "buiten" bij gegoede families moet ook in dit kader worden gezien.

© nizrab .::. laatste update 2017-06-28