Bronnen van de Antwerpse geschiedenis

Scriptie: In de ban van de cholera: Brugge en Gent in 1866

Hieronder staat het overzicht van alle gebruikte citaten uit deze bron. Om meer te weten te komen over de andere bronnen voor één gebeurtenis, kan je op de naam naast het blauwe icoon klikken.

Auteur: Nele Verbaeys

Uitgeverij: Universiteit Gent

Website: http://lib.ugent.be/fulltxt/RUG01/001/315/154/RUG01-001315154_2010_0001_AC.pdf

Citaten

Vanaf 1832 kregen Midden- en West Europa te kampen met de plaag, onder andere in Duitsland waar de ziekte via een schip werd overgebracht naar Engeland, waar in totaal een 30.545 personen stierven. Via Engeland verspreidde de ziekte zich naar het Europese continent. In Frankrijk bezweken een 103.000 personen. De sprong van Frankrijk naar België was niet groot. In geheel België overleefden 7.984 personen de cholera morbus niet.

In 1846 waaide er een nieuwe choleragolf doorheen India die 7% van de gehele bevolking in het graf sleurde. De derde epidemie van de 19de eeuw werd tot leven gebracht. Deze golf waaide over naar Rusland in 1847, waar een 668.012 mensen sneuvelden. Via Rusland verbreidde de ziekte zich naar Turkije, de Donaulanden, Duitsland en Engeland. In 1849 kwamen vervolgens Frankrijk, België en Nederland aan de beurt. Frankrijk had te kampen met meer dan 100.000 slachtoffers. In Nederland was er een melding van 23.267 doden. België had 23.027 doden, driemaal meer slachtoffers dan de epidemie van 1832. Vooral "Arm Vlaanderen" had het zwaar te verduren aangezien het ook nog te kampen had met hongersnoden en een tyfusepidemie.

Tussen 1854 en 1859 was er sprake van een nieuwe epidemie. De reeds gekende weg werd opnieuw herhaald. Rusland telde 246.556 doden, Centraal-Europa 117.000, Frankrijk 143.438 en Italië 130.000. België werd deze keer minder zwaar getroffen. Er zou slechts één slachtoffer gevallen zijn op 115 inwoners. Naast cholera heersten ook de pokken, die een 5,5% van de bevolking trof.

Tabel 2: Het aantal slachtoffers door de cholera in de belangrijkste Belgische steden in 1866. Stad Antwerpen, aantal doden: 2.845.

De vijfde epidemie van 1866 staat bekend als de triomf des doods. In België kwam cholera via vier richtingen in ons land. Eerst via een arbeider die op 15 maart de ziekte vanuit Frankrijk naar Roosbrugge bracht. Op 1 mei werd het tweede geval ontdekt in Luxemburg. Een derde slachtoffer bracht op 11 mei de cholera over van Nederland naar Gent. Tenslotte kwam de ziekte op 13 mei van Rotterdam naar Antwerpen. Nadien werden alle Belgische provincies besmet. In 1866 stierven er in België 151.116 personen waarvan 9 op 1.000 aan cholera of 43.400 slachtoffers op een bevolking van 4.827.833 zielen.

De zesde epidemie heerste van 1867 - 1892. Net zoals de vorige was deze epidemie door kooplieden uit Bombay meegenomen via de zeewegen. Frankrijk, Spanje en Italië telden samen een 830.000 doden. Tussen 1883-1885 kende ook België haar zesde cholera-epidemie. Gelukkig vielen er slechts 143 doden.

In 1892-1892 kende Europa haar laatste cholera-epidemie. De proliferatie verliep van Indië naar Perzië en Zuid-Rusland. In 1892 werden de Europese havensteden opnieuw bereikt, o.a. in Frankrijk, België en Duitsland. In Frankrijk stierven een kleine 2.000 slachtoffers, een jaar later 3.413. Ook in België werden opnieuw slachtoffers getroffen. Vooral schippers, matrozen, dokwerkers en wasvrouwen werden besmet. Er stierven 2.661 Belgische cholera patiënten. Deze pandemie werd het sluitstuk van de negentiende eeuw. De opflakkeringen in de 20ste eeuw verliepen op een kleinere schaal waardoor niet meer over pandemieën gesproken kan worden.

© nizrab .::. laatste update 2017-06-28